پاسخ سیستم ایمنی بدن به انگل

توجه: این یک مقاله علمی در مورد گال است، چنانچه نیازمند اطلاعات عمومی در مورد بیماری گال هستید، مطالعه مقاله ” گال چیست؟ ” پیشنهاد میشود.

گال یکی از بیماری‌های پوستی انگلی است که توسط مایت Sarcoptes scabiei ایجاد می‌شود. این انگل بسیار کوچک وارد لایه‌های سطحی پوست شده و در آن تونل ایجاد می‌کند. حضور مایت، تخم‌ها، مواد دفعی و سایر ترکیبات مربوط به آن می‌تواند سیستم ایمنی بدن را تحریک کند و باعث ایجاد خارش، التهاب و ضایعات پوستی شود.

نکته جالب درباره گال این است که شدت بیماری فقط به وجود انگل بستگی ندارد. نحوه واکنش سیستم ایمنی فرد نیز می‌تواند نقش مهمی در شدت علائم و میزان تکثیر مایت داشته باشد.

یک مطالعه علمی روی بیماران مبتلا به گال معمولی و گال پوسته‌دار نشان داده است که نوع پاسخ سیستم ایمنی در این دو گروه با یکدیگر تفاوت دارد. در افراد مبتلا به گال پوسته‌دار، واکنش آلرژیک بدن نسبت به برخی پروتئین‌های انگل بسیار شدیدتر است، اما این واکنش شدید لزوماً نمی‌تواند از تکثیر مایت جلوگیری کند.

گال چیست؟

گال یا Scabies یک آلودگی انگلی پوست است که در اثر مایت Sarcoptes scabiei ایجاد می‌شود.

مایت ماده بالغ در لایه‌های سطحی پوست تونل ایجاد می‌کند. در داخل این تونل‌ها ممکن است خود مایت، تخم‌های آن، پوسته تخم، مواد دفعی و سایر بقایای انگل وجود داشته باشد.

بدن انسان نسبت به این ترکیبات واکنش نشان می‌دهد و در نتیجه علائمی مانند خارش و ضایعات پوستی ایجاد می‌شود.

بنابراین بخشی از علائم گال نتیجه مستقیم فعالیت مایت و بخش دیگری از آن نتیجه واکنش سیستم ایمنی بدن به انگل است.

گال معمولی چیست؟

گال معمولی یا Ordinary Scabies شایع‌ترین شکل بیماری است.

یکی از نکات جالب این است که تعداد مایت‌ها در گال معمولی معمولاً بسیار کم است. طبق مطالعه مورد بررسی، به طور متوسط حدود ۱۰ تا ۱۵ مایت در بدن فرد مبتلا به گال معمولی وجود دارد.

با وجود این تعداد محدود، بیمار می‌تواند خارش و التهاب قابل توجهی داشته باشد.

این موضوع نشان می‌دهد شدت خارش الزاماً با تعداد مایت‌ها ارتباط مستقیم ندارد و واکنش سیستم ایمنی بدن نقش مهمی در ایجاد علائم دارد.

گال پوسته‌دار چیست؟

گال پوسته‌دار یا Crusted Scabies شکل بسیار شدیدتری از بیماری است که در گذشته با عنوان Norwegian Scabies نیز شناخته می‌شد.

در این نوع گال شرایط کاملاً متفاوت است.

در حالی که یک فرد مبتلا به گال معمولی ممکن است تنها چند مایت روی پوست خود داشته باشد، تعداد مایت‌ها در گال پوسته‌دار می‌تواند به میلیون‌ها عدد برسد.

افزایش شدید تعداد انگل‌ها می‌تواند باعث تشکیل پوسته‌های ضخیم و گسترده روی پوست شود.

به دلیل تعداد بسیار زیاد مایت‌ها، گال پوسته‌دار قابلیت انتقال بسیار بیشتری دارد و درمان و ریشه‌کن کردن کامل انگل نیز می‌تواند دشوارتر باشد.

چرا بعضی افراد دچار گال پوسته‌دار می‌شوند؟

یکی از سؤالات مهم درباره گال این است که چرا در بیشتر افراد تعداد انگل‌ها محدود باقی می‌ماند، اما در برخی افراد مایت‌ها به تعداد بسیار زیادی تکثیر می‌شوند.

مطالعات ایمنی‌شناسی نشان می‌دهند که تفاوت در پاسخ سیستم ایمنی می‌تواند یکی از عوامل مهم باشد.

نکته قابل توجه این است که در بیماران مبتلا به گال پوسته‌دار، سیستم ایمنی الزاماً ضعیف یا غیرفعال نیست.

در واقع در برخی جنبه‌ها واکنش سیستم ایمنی این بیماران بسیار شدیدتر از افراد مبتلا به گال معمولی است.

مشکل اینجاست که این پاسخ ایمنی ممکن است در مسیر مناسبی برای کنترل انگل قرار نگیرد.

نقش واکنش آلرژیک در گال

یکی از مهم‌ترین نتایج مطالعه، مشاهده یک پاسخ آلرژیک مشخص در برابر پروتئین‌های مایت گال بود.

محققان نشان دادند بدن بیماران مبتلا به گال نسبت به برخی از پروتئین‌های Sarcoptes scabiei آنتی‌بادی IgE تولید می‌کند.

IgE یکی از آنتی‌بادی‌هایی است که نقش مهمی در واکنش‌های آلرژیک بدن دارد.

در افراد مبتلا به گال پوسته‌دار میزان این واکنش به شکل قابل توجهی بیشتر بود.

این یافته نشان می‌دهد که بخشی از پاسخ بدن به مایت گال ماهیتی شبیه واکنش آلرژیک دارد.

در این تحقیق چه افرادی بررسی شدند؟

برای بررسی دقیق تفاوت پاسخ سیستم ایمنی، شرکت‌کنندگان مطالعه در چند گروه قرار گرفتند.

۳۲ نفر مبتلا به گال پوسته‌دار بودند.

۲۴ نفر به گال معمولی مبتلا بودند.

۲۰ نفر سابقه شناخته‌شده‌ای از گال نداشتند و به مایت گردوغبار خانگی نیز حساسیت نداشتند.

۱۹ نفر نیز سابقه گال نداشتند اما نسبت به مایت گردوغبار خانگی آلرژی داشتند.

وجود گروه‌های مختلف به محققان اجازه داد پاسخ‌های اختصاصی مربوط به مایت گال را از واکنش‌هایی که ممکن است در اثر آلرژی به مایت گردوغبار ایجاد شوند، بهتر جدا کنند.

دانشمندان چه پروتئین‌هایی از مایت گال را بررسی کردند؟

محققان چهار پروتئین مربوط به Sarcoptes scabiei را مورد بررسی قرار دادند.

این پروتئین‌ها با نام‌های CO8، FO4، GO3 و Ssag1.2 شناخته می‌شدند.

CO8 یک سیستئین پروتئاز فعال بود.

FO4 نوع غیرفعالی از پروتئین مشابه سیستئین پروتئاز بود.

GO3 یک سرین پروتئاز بود.

Ssag1.2 نیز بخشی از یک آپولیپوپروتئین متعلق به مایت گال بود.

این پروتئین‌ها به این دلیل اهمیت داشتند که برخی از آنها شباهت‌هایی با آلرژن‌های شناخته‌شده مایت گردوغبار خانگی دارند.

IgE در گال پوسته‌دار چه تغییری می‌کند؟

یکی از واضح‌ترین تفاوت‌های مشاهده‌شده میان گال معمولی و گال پوسته‌دار مربوط به IgE بود.

میزان کلی IgE در خون بیماران مبتلا به گال پوسته‌دار به شکل معنی‌داری بیشتر از افراد مبتلا به گال معمولی بود.

علاوه بر این، IgE اختصاصی علیه برخی از پروتئین‌های مایت نیز در بیماران مبتلا به گال پوسته‌دار بیشتر بود.

به‌خصوص واکنش IgE نسبت به پروتئین‌های CO8، FO4 و Ssag1.2 در این بیماران افزایش قابل توجهی داشت.

در افراد مبتلا به گال معمولی نیز پاسخ IgE علیه بعضی از این پروتئین‌ها مشاهده شد، اما میزان آن معمولاً کمتر بود.

واکنش ایمنی شدیدتر همیشه بهتر نیست

در نگاه اول ممکن است تصور کنیم هرچه سیستم ایمنی واکنش شدیدتری به انگل نشان دهد، بدن باید بهتر بتواند آن را از بین ببرد.

اما نتایج این مطالعه خلاف این تصور را نشان می‌دهد.

بیماران مبتلا به گال پوسته‌دار واکنش IgE بسیار بیشتری داشتند و سیستم ایمنی آنها به شدت در برابر پروتئین‌های مایت فعال شده بود.

با این حال، همین افراد دارای تعداد بسیار بیشتری مایت بودند.

بنابراین واکنش ایمنی شدید الزاماً به معنی ایجاد ایمنی محافظتی نیست.

نوع واکنش سیستم ایمنی اهمیت زیادی دارد.

محققان پاسخ مشاهده‌شده در گال پوسته‌دار را یک پاسخ غیرمحافظتی توصیف کردند؛ یعنی بدن به شدت به انگل واکنش نشان می‌دهد، اما این واکنش نمی‌تواند به شکل مؤثری تکثیر آن را کنترل کند.

نقش IgG4 در گال

آنتی‌بادی دیگری که در این مطالعه مورد توجه قرار گرفت IgG4 بود.

میزان اتصال IgG4 به چند پروتئین مایت گال در بیماران مبتلا به گال پوسته‌دار نسبت به افراد سالم افزایش پیدا کرده بود.

در مورد پروتئین Ssag1.2، میزان IgG4 در بیماران مبتلا به گال پوسته‌دار حتی نسبت به بیماران مبتلا به گال معمولی نیز بیشتر بود.

افزایش همزمان IgE و IgG4 یکی از نشانه‌هایی بود که محققان را به بررسی دقیق‌تر نوع پاسخ سیستم ایمنی در گال پوسته‌دار هدایت کرد.

پاسخ Th1 و Th2 چه ارتباطی با گال دارند؟

یکی از بخش‌های مهم این تحقیق بررسی نحوه عملکرد سلول‌های T و مواد پیام‌رسان سیستم ایمنی بود.

سیستم ایمنی می‌تواند مسیرهای متفاوتی برای مقابله با عوامل خارجی ایجاد کند که دو الگوی شناخته‌شده آنها پاسخ Th1 و Th2 هستند.

نتایج مطالعه نشان داد در افراد مبتلا به گال پوسته‌دار، پاسخ سیستم ایمنی بیشتر به سمت الگوی Th2 متمایل است.

این موضوع اهمیت زیادی دارد زیرا پاسخ Th2 ارتباط نزدیکی با فرآیندهای آلرژیک و تولید IgE دارد.

در مقابل، در افراد مبتلا به گال معمولی تمایل بیشتری به پاسخ Th1 مشاهده شد.

این تفاوت ممکن است بخشی از پاسخ این سؤال باشد که چرا بدن افراد مبتلا به گال معمولی بهتر می‌تواند تعداد مایت‌ها را محدود کند.

IL-5 و IL-13 در گال پوسته‌دار

محققان برای بررسی دقیق‌تر پاسخ ایمنی، سایتوکاین‌های مختلف را نیز اندازه‌گیری کردند.

سایتوکاین‌ها مولکول‌هایی هستند که سلول‌های سیستم ایمنی برای ارتباط با یکدیگر از آنها استفاده می‌کنند.

در بیماران مبتلا به گال پوسته‌دار، پس از تحریک سلول‌های ایمنی با پروتئین CO8، تمایل به افزایش IL-5 و IL-13 مشاهده شد.

IL-5 ارتباط نزدیکی با ائوزینوفیل‌ها دارد.

ائوزینوفیل‌ها یکی از انواع سلول‌های سفید خون هستند که در برخی عفونت‌های انگلی و بیماری‌های آلرژیک افزایش پیدا می‌کنند.

افزایش شدید ائوزینوفیل‌ها نیز در بیماران مبتلا به گال پوسته‌دار گزارش شده است.

IL-13 نیز در شکل‌گیری پاسخ Th2 و برخی واکنش‌های آلرژیک نقش دارد.

مجموع این یافته‌ها از این نظریه حمایت می‌کند که گال پوسته‌دار با یک پاسخ ایمنی شدید و بیشتر متمایل به Th2 همراه است.

IFN-γ در گال معمولی و پوسته‌دار

در کنار افزایش برخی سایتوکاین‌های مرتبط با Th2، تفاوت دیگری نیز در IFN-γ مشاهده شد.

در سلول‌های تحریک‌شده با پروتئین CO8، بیماران مبتلا به گال پوسته‌دار تمایل به تولید کمتر IFN-γ نسبت به افراد مبتلا به گال معمولی داشتند.

IFN-γ بیشتر با پاسخ‌های Th1 ارتباط دارد.

بنابراین کاهش نسبی IFN-γ همراه با افزایش IL-5 و IL-13 تصویر کامل‌تری از گرایش سیستم ایمنی بیماران مبتلا به گال پوسته‌دار به سمت پاسخ Th2 ارائه می‌دهد.

البته نویسندگان مقاله تأکید کرده‌اند که تعداد افراد مورد بررسی در بخش مربوط به سایتوکاین‌ها محدود بوده و برخی تفاوت‌ها تنها به شکل یک روند مشاهده شده‌اند و از نظر آماری معنی‌دار نبوده‌اند.

آیا سلول‌های ایمنی مایت گال را شناسایی می‌کنند؟

بله.

محققان سلول‌های تک‌هسته‌ای خون محیطی یا PBMC را نیز در معرض پروتئین‌های مختلف مایت گال قرار دادند.

سلول‌های افراد مبتلا به گال در برابر این پروتئین‌ها واکنش تکثیری نشان دادند.

در مجموع، پاسخ به پروتئین‌های مایت در افراد آلوده بیشتر از افراد غیرآلوده بود.

در بیماران مبتلا به گال پوسته‌دار نیز پاسخ سلولی نسبت به افراد سالم بیشتر مشاهده شد.

این موضوع نشان می‌دهد سیستم ایمنی انسان قادر است پروتئین‌های Sarcoptes scabiei را به طور مشخص شناسایی کند.

ارتباط گال با حساسیت به مایت گردوغبار

مایت گال و مایت گردوغبار خانگی از نظر زیستی با یکدیگر مرتبط هستند و بعضی از پروتئین‌های آنها نیز شباهت‌هایی دارند.

مایت گردوغبار خانگی یکی از عوامل شناخته‌شده ایجاد آلرژی در انسان است.

به همین دلیل دانشمندان بررسی کردند آیا IgE ایجادشده علیه مایت گردوغبار می‌تواند به پروتئین‌های مایت گال نیز واکنش نشان دهد.

نتایج نشان داد میزان واکنش متقاطع برای پروتئین‌های مورد بررسی بسیار محدود است.

افرادی که به مایت گردوغبار حساسیت داشتند اما سابقه گال نداشتند، واکنش IgE قابل توجهی نسبت به پروتئین Ssag1.2 نشان ندادند.

همچنین IgE افراد مبتلا به گال واکنش قابل توجهی نسبت به آلرژن Der p 1 مایت گردوغبار خانگی نداشت.

این نتیجه اهمیت زیادی دارد زیرا می‌تواند در آینده به شناسایی پروتئین‌هایی کمک کند که به طور اختصاصی برای تشخیص گال مورد استفاده قرار بگیرند.

آیا امکان ساخت آزمایش خون برای تشخیص گال وجود دارد؟

تشخیص گال در بعضی موارد می‌تواند دشوار باشد.

این مشکل به‌خصوص در گال معمولی اهمیت بیشتری دارد، زیرا تعداد مایت‌های موجود روی بدن بسیار کم است.

در نتیجه ممکن است پزشک حتی با نمونه‌برداری از پوست نیز نتواند مایت را پیدا کند.

از طرف دیگر، خارش و ضایعات پوستی گال می‌توانند شبیه بیماری‌های پوستی دیگر باشند.

یکی از نتایج جالب مطالعه این بود که IgE اختصاصی علیه بعضی از پروتئین‌های مایت می‌تواند برای تحقیقات مربوط به آزمایش‌های تشخیصی آینده مفید باشد.

در شرایط همین تحقیق، استفاده از Ssag1.2 برای تشخیص آلودگی به گال حساسیتی حدود ۸۸ درصد و اختصاصیتی ۱۰۰ درصد نشان داد.

برای پروتئین CO8 نیز حساسیت حدود ۷۶ درصد و اختصاصیت ۱۰۰ درصد گزارش شد.

این نتایج به معنی وجود یک آزمایش خون قطعی و رایج برای گال نیست، اما نشان می‌دهد شناسایی آنتی‌بادی‌های اختصاصی علیه پروتئین‌های مایت می‌تواند مسیر مناسبی برای توسعه روش‌های تشخیصی آینده باشد.

چرا علائم گال ممکن است با تأخیر ظاهر شوند؟

یکی دیگر از موضوعاتی که در این تحقیق بررسی شد IL-10 بود.

در برخی آزمایش‌ها میزان IL-10 در سلول‌های افراد گروه کنترل بیشتر بود.

IL-10 می‌تواند تولید تعدادی از مواد التهابی سیستم ایمنی را کاهش دهد.

محققان مطرح کردند که این اثر ممکن است در تأخیر پاسخ التهابی بدن نقش داشته باشد و یکی از توضیحات احتمالی برای این موضوع باشد که در آلودگی اولیه، علائم گال ممکن است برای چند هفته ظاهر نشوند.

در مقاله اشاره شده است که علائم در اولین آلودگی می‌توانند حدود ۴ تا ۶ هفته بعد ظاهر شوند.

این موضوع یکی از فرضیه‌های مطرح‌شده در تحقیق است و برای درک دقیق‌تر مکانیسم آن به مطالعات بیشتری نیاز است.

چرا نتایج این تحقیق اهمیت دارد؟

این مطالعه نشان داد تفاوت گال معمولی و گال پوسته‌دار فقط در تعداد مایت‌ها یا ظاهر ضایعات پوستی خلاصه نمی‌شود.

نوع پاسخ سیستم ایمنی بدن نیز در این دو حالت متفاوت است.

بیماران مبتلا به گال پوسته‌دار دارای پاسخ IgE قوی‌تر، افزایش IgG4 اختصاصی و تمایل بیشتری به پاسخ Th2 بودند.

در مقابل، پاسخ افراد مبتلا به گال معمولی بیشتر به سمت الگویی حرکت می‌کرد که احتمالاً توانایی بهتری برای محدود کردن تکثیر مایت دارد.

شناخت این تفاوت‌ها می‌تواند در آینده به توسعه روش‌های تشخیصی دقیق‌تر و همچنین تحقیقات مربوط به درمان‌های ایمنی و واکسن گال کمک کند.

جمع‌بندی

گال تنها نتیجه حضور یک انگل روی پوست نیست و واکنش سیستم ایمنی بدن نقش بسیار مهمی در ایجاد و شدت بیماری دارد.

در گال معمولی تعداد مایت‌ها معمولاً بسیار محدود باقی می‌ماند، اما در گال پوسته‌دار تعداد آنها می‌تواند به میلیون‌ها عدد برسد.

مطالعه واکنش ایمنی بیماران نشان داده است که افراد مبتلا به گال پوسته‌دار پاسخ آلرژیک شدیدتری نسبت به پروتئین‌های Sarcoptes scabiei دارند. میزان IgE و بعضی از انواع IgG4 در آنها بیشتر است و پاسخ سیستم ایمنی نیز تمایل بیشتری به مسیر Th2 دارد.

نکته مهم این است که این واکنش شدید الزاماً از بدن محافظت نمی‌کند. در واقع یکی از یافته‌های اصلی تحقیق این است که پاسخ شدید Th2 در گال پوسته‌دار می‌تواند یک پاسخ غیرمحافظتی باشد و با وجود فعالیت زیاد سیستم ایمنی، مایت همچنان قادر به تکثیر گسترده باشد.

شناخت دقیق‌تر این مکانیسم‌ها می‌تواند به دانشمندان کمک کند تا در آینده آزمایش‌های تشخیصی اختصاصی‌تر و روش‌های مؤثرتری برای کنترل گال ایجاد کنند.

بدون دیدگاه

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *